Adı: Halis Dilmeç
Ölkə: Türkiyə
Keçmiş dini (Məzhəbi): Əhli-Sünnə
Kərbəlayı Halis Dilməç: Əhli-beyt Məktəbi ilə tanış olduqdan sonra öyrəndiyim hər bir məsələnin həm əqli, həm nəqli, həm də Qurani baxımdan bir-biri ilə tam uyğun olduğunu gördükcə, həm imanımın, həm də düşünmə qabiliyyətimin daha da gücləndiyini hiss etdim.
1. Bir az özünüzü tanıda bilərsinizmi?
– Mənim adım Halis Dilməçdir, 52 yaşım var. Bayburt şəhərində anadan olmuşam, Tekirdağın Çorlu rayonunda böyümüşəm. 23 il hərbçi kimi xidmət etmişəm. Polkovnik rütbəsi ilə təqaüdə çıxmışam.
2. Şiə məzhəbi ilə nə vaxt tanış oldunuz və məzhəbinizi dəyişmə prosesini necə yaşadınız?
– Əhli-beyt Məktəbi ilə 2007–2008-ci illərdə professor doktor Heydər Baş bəyin Əhli-beytlə bağlı fəaliyyətləri vasitəsilə tanış oldum. O vəfat edənə qədər nəşr etdirdiyi əsərlərdən və yazdığı Əhli-beyt külliyyatından faydalandım. Bundan əlavə, internet vasitəsilə "Pişəvər Gecələri" adlı kitabı da oxudum. Oxuduqlarım məni heyrətə gətirdi. Çünki bu qədər təhrif və həqiqətlərin gizlədilməsinə baxmayaraq, hətta sünni mənbələrində belə Əhli-beytin məzlumluğu, məsumluğu və imaməti barədə çoxlu məlumatların yer aldığını gördüm.
Bəzən həqiqətlər insanın gözünün önündə olur. Onları görmək üçün ya diqqətlə baxmaq, ya da baxış bucağını dəyişmək lazımdır. Mən də öyrəndiyim yeni məlumatların işığında Əhli-beyt həqiqəti ilə tanış oldum.
Əhli-beyt Məktəbinə keçməyim isə keçən ilin mart ayında, yəni 2023-cü ilin martında baş verdi. Bir dostumla qarşılıqlı fikir mübadiləsi aparırdıq. Mən onun Əhli-beyt Məktəbinə keçdiyini bilmirdim, o da mənim yaşadığım daxili ziddiyyətlərdən xəbərsiz idi. Söhbət əsnasında hər ikimiz eyni problemi dilə gətirdik: "Əhli-beyti sevdiyini iddia etmək, amma sünni kimi yaşamaq."
Bəli, biz Əhli-beyt Məktəbini müəyyən qədər tanıyırdıq. Əslində "tanıyırdıq" demək bir qədər iddialı olar. Daha doğru ifadə etsəm, Əhli-beytin qapısını tapmışdıq, lakin əməl baxımından yenə də sünni kimi yaşamağa davam edirdik. Bu ziddiyyətlər məni ciddi şəkildə narahat etməyə başladı.
Nəticədə Əhli-beyt Məktəbinə keçməyə qərar verdim. Daha sonra isə Əhli-beytin həyat tərzini öyrənmək və ona uyğun yaşamaq üçün Əhli-beyt mənbələrini araşdırmağa başladım.
3. Şiə olmağınız sizin üçün hər hansı problem yaratdımı? Cəmiyyətdən təcrid olunmaqdan qorxmadınızmı?
– Məktəbə keçdikdən sonra, açığı, heç gözləmədiyim şəkildə cəmiyyətdən kənarlaşdırıldım. Üzümə deməsələr də, arxamca təhqirlərə məruz qaldım. Mənə "xəyanətkar", "azğın", "vəfasız" kimi ifadələr işlədirdilər. Hətta heç gözləmədiyim insanlar belə mənimlə salamlaşmağı dayandırdılar.
Əvvəlcə həyat yoldaşım buna etiraz etdi. Sonralar isə reaksiyalar müəyyən qədər səngidi və laqeydlik səviyyəsinə endi.
Açığı, özlərini Əhli-beyt aşiqi adlandıran insanların mənim Əhli-beyt fiqhini seçməyimə bu qədər sərt reaksiya verməsi mənə mənasız gəldi.
Bundan əlavə qeyd etməliyəm ki, bəzən çoxluğa qarşı mübarizə aparmaqdan yorulsam da, həyatımın bir çox mərhələsində özümü azlıqda qalan bir insan kimi mübarizə apararkən görmüşəm. Belə açıq və aydın olan Əhli-beyt həqiqətinə biganə qalmağım mümkün deyildi.
Əvvəlcə bunu bir qədər gizli saxladım. Sonra, keçən il Ərbəin ziyarətindən qayıtdıqdan sonra mənə müxtəlif suallar verməyə başladılar. Verilən bütün suallara açıq, dürüst və dəqiq cavab verdim.
Artıq başa düşdüm ki, bunu gizlətməyin heç bir mənası yoxdur. Açıq şəkildə bildirdim ki, Əhli-beyt Məktəbinə keçmişəm və bütün məzhəbləri kənara qoyaraq Əhli-beytin, yəni Allah Rəsulunun (s) sünnəsinə uyğun yaşamağa qərar vermişəm.
Cəmiyyətdə tək qalmaq qorxusuna görə geri çəkilmək mənə uyğun gəlmədi. Mən Allahın razılığını insanların məni tək buraxmamasından üstün tutdum.
4. Bu məzhəbi emosiyalarınızın təsiri ilə seçdiyinizi düşünmürsünüzmü?
– Düşünürəm ki, bəlkə də həyatımda ilk dəfə bu qədər düşünülmüş və ağıllı bir qərar vermişəm.
Belə ki, bu vaxta qədər öyrəndiyim İslam anlayışında sual vermək və araşdırmaq həmişə tənqid olunan bir məsələ idi. Xüsusilə təsəvvüf mühitində düşünmək və məntiq yürütmək, sanki şeytana və nəfsin vəsvəsələrinə qapı açmaq kimi qiymətləndirilirdi.
Amma Qurani-Kərimin türkcə tərcüməsini oxuyarkən gördüm ki, Uca Allah bir çox ayələrdə insanlara ağıldan istifadə etməyi əmr edir.
Qurani-Kərimdə oxuduğum bəzi həqiqətlər, İslam hesab etdiyimiz həyat tərzi ilə ziddiyyət təşkil edirdi.
Lakin Əhli-beyt Məktəbi ilə tanış olduqdan sonra öyrəndiyim bütün məsələlərin həm əqli, həm nəqli, həm də Qurani baxımdan bir-biri ilə tam uyğun olduğunu gördükcə, həm imanımın, həm də düşünmə qabiliyyətimin daha da inkişaf etdiyini hiss etdim.
5. Sünni olduğunuz dövrdə şiəliyə baxışınız necə idi və fikrinizin dəyişməsinə hansı məsələlər səbəb oldu?
– Əvvəllər bu mövzu maraq dairəmə daxil olmadığı üçün şiəlik haqqında geniş məlumatım yox idi. Ola bilsin ki, insanlar haqqında ümumiləşdirilmiş mühakimələr yürütməyi sevmədiyim üçün bu barədə əvvəlcədən formalaşmış bir fikrim də yox idi.
Oxuduğum bəzi məsələləri kifayət qədər dərindən düşünmürdüm. Lakin sonradan gördüm ki, hətta sünni mənbələrində də yer alan Qədir-Xum xütbəsi, imamət həqiqəti, Qurani-Kərimdə Allah-Taalanın Əhli-beytin paklığı barədə nazil etdiyi ayələr və buna bənzər bir çox həqiqətlər cəmiyyətdən gizlədilib.
Bu məsələləri Qurani-Kərimin ayələri və hədislər əsasında, ağıl süzgəcindən keçirərək oxuyanda sanki mənəvi bir oyanış yaşadım və özümü yenidən doğulmuş kimi hiss etdim.
6. Şiə məzhəbi ilə hansı yollar vasitəsilə tanış oldunuz? Bu yolda hansı kitabları oxudunuz və sizi ən çox hansı kitab təsirləndirdi?
– Təəssüf ki, "Şiə" və ya "Şia" sözlərinin həqiqi mənası tam bilinmədiyi üçün xalqımız arasında bu ifadələr müəyyən qədər mənfi qarşılanır. Buna görə də düşünürəm ki, bu məsələdə "Əhli-beyt Məktəbi" ifadəsi daha münasibdir.
Əhli-beyt Məktəbinə keçməzdən əvvəl professor doktor Heydər Baş bəyin yazdığı, xüsusilə "İmam Əli", "İmam Həsən", "İmam Hüseyn", "Həzrət Fatimə", "İmam Cəfər Sadiq" və ümumilikdə Əhli-beyt külliyyatına daxil olan digər əsərlər bu mövzuda mənim maariflənməyimə səbəb oldu.
Məktəbə keçmək qərarına gəldikdən sonra internetdə geniş araşdırmalar apardım. Diyanətin nəşr etdiyi ilmihallarla Sistani.org saytındakı ilmihalları müqayisəli şəkildə oxudum.
Bundan əlavə, "Üsuli-Kafi" kitabının birinci cildini, "Bir Həkim ilə Şeyxin Münazirəsi", professor doktor Məhəmməd Ticaninin "Necə Hidayət Oldum", Məhəmməd Əbu Zəhranın "Əbu Hənifə", Hişam Ali Katitin "Beyrutdan Həqiqətə Səyahət", Yaşar Nuri Öztürkün "İmam Əzəm Əbu Hənifə", "Bağdad Alimləri Konfransı" və digər kitabları oxudum.
Həmçinin YouTube-da əvvəllər yazılarını oxuduğum və çıxışlarını dinlədiyim Mehdi Aksu, Cevat Gök, Hacı Şahin və digər bəzi alimlərin videolarına baxdım.
Sonra, 2023-cü ilin Məhərrəm ayının əvvəlində Bab-ı Əli Əhli-beyt Elm Vəqfinə gedərək məktəbin əzadarlıq mərasimlərində iştirak etdim.
Oxuduğum kitablar arasında mənə ən çox təsir edən professor doktor Məhəmməd Ticaninin "Necə Hidayət Oldum" və "Pişəvər Gecələri" kitabları oldu.
Bundan əlavə qeyd etmək istəyirəm ki, Əhli-beyt Məktəbini seçməyimdə sünni olduğum dövrdə yaşadığım bəzi tərəddüdlərin də böyük rolu oldu.
Onlardan biri sünni mənbələrində bizə gəlib çatan hədislərin sayı ilə bağlı idi. Əhli-beyt üzvlərindən çox az sayda hədis nəql edildiyi halda, Peyğəmbərin (s) vəfatından cəmi üç il əvvəl müsəlman olmuş Əbu Hüreyrə başda olmaqla bir neçə səhabədən minlərlə hədis nəql edilmişdir.
Bu şəxslərin İslama nə vaxt daxil olduqları və İslamdakı mövqeləri nəzərə alındıqda burada böyük bir ziddiyyət yaranır.
Peyğəmbərlə (s) bütün ömrünü birlikdə keçirmiş İmam Əlidən (ə) cəmi yüzə yaxın hədis nəql edən düşüncə tərzi, İslamı son üç ildə qəbul etmiş Əbu Hüreyrədən beş mindən artıq hədis rəvayət etmişdir.
Bu vəziyyət məndə mövcud hədis sisteminin etibarlılığı ilə bağlı ciddi şübhələr yaratdı.
Digər tərəddüdüm Kərbəlaya ilk səfərim zamanı Cəfəri məzhəbindən olan yaşlı bir şəxsin dəstəmaz ayəsi barədə etdiyi xəbərdarlıq idi.
Maidə surəsinin 6-cı ayəsində Uca Allah bizə iki üzvümüzü – üzümüzü və dirsəklərə qədər əllərimizi yumağı, iki üzvümüzə isə – başımıza və ayaqlarımıza məsh çəkməyi əmr etdiyi halda, biz heç bir məlumatımız olmadan ayaqlarımızı yuyurduq.
Qurani-Kərimin tərcümələrinə baxdığım zaman gördüm ki, tərcümələr bizə təlqin edilən məzhəbi baxışa uyğunlaşdırılıb və ayənin çox açıq mənası mövcud tətbiqə uyğun şəkildə təqdim olunub. Buna çox təəccübləndim.
Buna görə də sünni məzhəblərinin etibarlılığını yenidən araşdırmalı olduğumu hiss etdim.
Bizim istifadə etdiyimiz hədis mənbələri Peyğəmbərin (s) vəfatından təxminən 250–300 il sonra yazılmağa başlanmışdır. Həmin dövrdə hakimiyyətin Əhli-beytə münasibəti də hər kəsə məlumdur. Məzhəblər isə Peyğəmbərin (s) vəfatından təxminən yüz il sonra formalaşmağa başlamışdır.
Bunun əksinə olaraq, Əhli-beyt mənbələri hələ Peyğəmbərin (s) dövründən etibarən yazıya alınmış və bu mənbələr on iki İmam tərəfindən qorunmuşdur. Bu isə həmin məlumatlara olan etibarımı daha da artırdı.
Bütün bunları düşündükdən sonra Əhli-beyt Məktəbinə keçməyin və həyatımı buna uyğun qurmağın zəruri olduğu qənaətinə gəldim.
Bundan əlavə, üç yüzdən artıq sünni mənbəsində də qeyd olunan Qədir-Xum hadisəsini öyrəndikdən sonra müqəddəs hesab etdiyimiz bəzi səhabələrin əslində İslama necə xəyanət etdiklərini dərk etdim.
Bundan əvvəl də oxumuşdum ki, Peyğəmbər (s) vəfat etməzdən əvvəl qələm və kağız gətirilməsini istədikdə ikinci xəlifə Ömər: "O, nə dediyini bilmir, xəstəlik ona qalib gəlib, bizə Allahın Kitabı kifayətdir" demişdi.
Lakin bu hadisənin əsl mahiyyətini dərk edə bilməmişdim. Çünki sünni dünyasının düşüncəmiz üzərində yaratdığı təsir ağlımızı örtmüşdü və əvvəldə dediyim kimi, düşünmədən tabe olma anlayışı səbəbindən həqiqəti görə bilməmişdim.
7. Şiə məzhəbində hansı şəxsiyyətlər həyatınıza təsir göstərib və sizin üçün örnək olublar?
– Əhli-beyt Məktəbinə keçmək qərarı verdikdən sonra sosial şəbəkələr vasitəsilə dinlədiyim Əhli-beyt alimlərindən Mehdi Aksu, Cevat Gök, İsa Polad, Hacı Şahin Həsənli və Ayətullah Behcətin çıxışları, eləcə də şəxsən görüşmək imkanım olan Bab-ı Əli Vəqfi, Yusuf Töre müəllim və Məhəmmədiyyə məscidinin alimi Seyid Suca müəllimin söhbətləri mənim Əhli-beyt Məktəbi ilə bağlı düşüncə sistemimin formalaşmasına böyük töhfə verdi.
Mən hələ yolun başlanğıcındayam və öyrənməyə davam edirəm.
Mənim fikrimcə, Əhli-beyt Məktəbi oxumaq, araşdırmaq, daim ibadət baxımından özünü inkişaf etdirmək və On dörd Məsumun həyatını mümkün olduğu qədər öz həyatında tətbiq etməyə çalışmaq deməkdir.
8. Ailəniz hələ də sünnidirmi?
– Təəssüf ki, bütün ailəm – həm ata tərəfim, həm övladlarım, həm də həyat yoldaşım ümumilikdə sünni olaraq həyatlarını davam etdirirlər.
9. Sizcə, şiə ictihadı ilə sünni ictihadı arasındakı əsas fərqlər nələrdir?
– İmam Əli (ə) uşaqlıq dövründən, hətta doğulduğu gündən etibarən Allah Rəsulunun (s) tərbiyəsi altında böyümüşdür. Peyğəmbərin (s) risalət dövründə daim onun yanında olmuş, nazil olan ayələri, onların nazilolma səbəblərini və həmin ayələrlə bağlı hədisləri birlikdə qeydə almışdır.
Peyğəmbər (s) dəfələrlə buyurmuşdur ki, Həzrət Əli (ə) elm şəhəri olan Peyğəmbərin elminə açılan qapıdır. Həmçinin onu öz qardaşı və vəsisi olaraq seçdiyini dəfələrlə bəyan etmişdir.
Bu və buna bənzər çoxsaylı hadisələr və hədislər göstərir ki, Peyğəmbərdən (s) sonra İslamı ən doğru şəkildə başa düşmək və yaşamaq yolu Həzrət Əlidən (ə) keçir.
Peyğəmbər (s) Vida həccində ümmətə iki ağır əmanət qoyduğunu bəyan etmişdir. Bunlardan biri Qurani-Kərim, digəri isə Qiyamət gününə qədər Qurandan ayrılmayacaq Əhli-beytdir. Bu həqiqət bir çox sünni mənbələrində də qeyd olunmuşdur.
Bundan əlavə, Qədir-Xum hadisəsində İmam Əlinin (ə) vilayətini hamının qarşısında elan etmişdir.
Həzrət Əlidən (ə) başlayaraq ondan sonrakı on bir Məsum İmam vasitəsilə bizə çatdırılan təlimlərin İslamı düzgün anlamaq və yaşamaq üçün yeganə doğru yol olduğu mənə tam aydındır.
Buna görə də mən Əhli-beyt Məktəbini Peyğəmbərin (s) həyatının və Qurani-Kərimin həqiqi şəkildə həyata keçirilmiş forması hesab edirəm.
Digər sünni məzhəblərinin şərhləri isə əsasən Əhli-beytdən olmayan şəxslərdən alınan məlumatlar əsasında formalaşdırılmış və müəyyən mənada Əhli-beyti kölgədə qoyan yanaşmalar olmuşdur.
Gəncliyimizdə bizdən soruşanda ki, Peyğəmbər (s) tək idi, bəs onun məzhəbi varmı idi, özümüzün də tam inanmadığımız cavablar verirdik.
Deyirdilər ki, Peyğəmbəri (s) görən səhabələr hadisələri müxtəlif cür başa düşmüşlər və "Mənim səhabələrim göydəki ulduzlar kimidir" ifadəsinə əsasən – sonradan bunun Müaviyənin dövründə uydurulmuş bir söz olduğunu öyrəndik – hər səhabənin fərqli rəvayətinə uyğun olaraq Peyğəmbərin (s) müxtəlif tətbiqləri meydana çıxmışdır.
Halbuki həqiqət budur ki, Allahın rəhbərliyi altında olan və öz istəyi ilə danışmayan Peyğəmbərin (s) davranışları dəyişkən ola bilməzdi. Onun bütün davranışları ilahi hikmət və tövhid prinsiplərinə uyğun idi.
Əhli-beyt həqiqəti ilə tanış olduqdan sonra başa düşdüm ki, fərq yalnız imamət məsələsində deyil, həm də Allahı tanımaq, Ona iman etmək və peyğəmbərlərin məqamı barədə baxışlarda da mövcuddur. Bu sahədə sünni etiqad sisteminin natamam və yetərsiz olduğunu gördüm.
10. Yaşadığınız şəhərdə şiə məscidi varmı?
– Mən iki müxtəlif şəhərdə yaşayıram. Yay aylarında Mersinin Anamur rayonunun kənd ərazisində oluram. Orada şiə məscidi yoxdur. Amma qış aylarında Ankarada yaşayıram. Əlhəmdülillah, evimə çox yaxın məsafədə Məhəmmədiyyə məscidi yerləşir.
Ankarada olduğum müddətdə hər namaz vaxtı olmasa da, imkan daxilində məscidə gedirəm. Məscidin alimi Seyid Suca ilə vacib namazlardan əvvəl və ya sonra söhbətlər edir, bizi düşündürən məsələlər barədə sual-cavab aparır və həftədə bir dəfə onlayn dərslər vasitəsilə dini biliklərimizi artırmağa çalışırıq.
Bundan əlavə, Ankarada olduğum vaxt şənbə günləri Bab-ı Əli Əhli-beyt Elm Vəqfində keçirilən axşam söhbətlərində iştirak edir, cümə namazlarına da imkan daxilində qatılmağa çalışıram. İştirak edə bilmədiyim cümə xütbələrini və şənbə söhbətlərini isə vəqfin sosial şəbəkələrdə paylaşdığı videolar vasitəsilə izləyirəm.
Beləliklə, Əhli-beyt Məktəbində özümüzü yetişdirməyə çalışırıq.
11. Aşağıdakı anlayışlar haqqında bir cümlə ilə fikrinizi bildirin.
Əhli-beyt: Allahın pak-pakizə etdiyini Qurani-Kərimdə bəyan etdiyi şəxslərdir. Onlar bizim nicat gəmisimiz və Allahın bizə bəxş etdiyi ən böyük nemətlərdəndir.
Səhabə: Peyğəmbəri (s) öz gözləri ilə görmüş və onun dövründə ona tabe olmuş insanlardır.
İslam tarixi: İçərisində həqiqət qırıntıları olsa da, əsasən Əməvi, daha sonra isə Abbasi hakimiyyətləri tərəfindən formalaşdırılmış bir tarixdir.
Qurani-Kərim: Onu oxuyan möminin imanını artıran, zalımı isə dindən daha da uzaqlaşdıran, Allahın Öz Peyğəmbəri vasitəsilə insanlara çatdırdığı möcüzəli kəlamıdır.
Sünni: Təməlləri ikinci xəlifənin dövründə qoyulan, Əməvilər dövründə formalaşdırılan və Abbasilər dövründə sistemləşdirilən, başda möminlər olmaqla bütün insanları Əhli-beyt həqiqətindən uzaqlaşdırmaq üçün meydana çıxmış dini anlayışa tabe olan, yaxud yuxuda olduğu halda özünü ayıq və ən doğru firqə hesab edən şəxs və ya qrup.
Şiə: Həzrət Əlinin (ə) və ondan sonra Allah tərəfindən təyin edilən, Qurani-Kərimdə "Ulul-Əmr" olaraq vəsf edilən on iki Məsum İmam vasitəsilə Peyğəmbərə (s) nazil olan İslam dinini yaşayan insanlardır.
Ərbəin ziyarəti: Gözlərin İmam Zamana (ə.f) həsrət qaldığı, qəlblərin isə İmam Hüseyn (ə) eşqi ilə dolduğu, Nəcəfdən Kərbəlaya piyada edilən eşq səfəridir.
Həcc və Məkkə: Allahın əmri ilə Həzrət İbrahimin (ə) əsrlər əvvəl etdiyi çağırışa cavab olaraq yerinə yetirilən ibadətdir. Məkkə isə Beytullahın yerləşdiyi, müsəlmanların qibləsi olan və dünyanın ən müqəddəs şəhəridir.
Namaz: Layiqincə qılındıqda bəndəliyin və Allahla münacatın ən gözəl şəkildə yaşandığı, Uca Allahın bizi gündə beş dəfə Öz hüzuruna dəvət etdiyi və bəndələrinə bəxş etdiyi böyük nemətdir.
Oruc: İnsanın Allahla əlaqəsinin ən asan şəkildə möhkəmləndiyi və nəfsini ən gözəl şəkildə tərbiyə etdiyi ibadətdir.
12. Sünni qardaşlarımıza tövsiyələriniz nələrdir?
– İlk növbədə Qurani-Kərimin bizə çatdırdığı ilahi mesajı mütləq öyrənməliyik. Allah bu dini insanlara Qurani-Kərim vasitəsilə göndərmişdir və bu Kitabın əsas izahçısı Peyğəmbərimizdir (s). Peyğəmbər (s) Vida xütbəsində bu məsələni çox açıq və qəti şəkildə bəyan etmişdir. Ondan sonra isə Əhli-beytin on iki İmamı Qurani-Kərimin həqiqi mənalarını insanlara öyrətmişdir.
Qurani-Kərimin və hədislərin işığında Peyğəmbərin (s) ayələr barədə buyurduqlarını və Əhli-beyt imamlarının izahlarını bilmək İslamı və Allahın hökmlərini düzgün başa düşməyin yeganə yoludur.
Mən dəyərli qardaşlarıma tövsiyə edirəm ki, ağıllarından istifadə etsinlər, təəssübkeşlikdən uzaq dursunlar, qarşılaşdıqları ziddiyyətləri Qurani-Kərimin ayələri və hədislər işığında ağıl süzgəcindən keçirərək araşdırsınlar. Belə etdikdə həqiqət bütün aydınlığı ilə ortaya çıxacaq.
Sual vermək və araşdırmaq sünni mühitində adətən yaxşı qarşılanmır, bəzən insan küfrdə və ya fitnə törətməkdə ittiham olunur. Halbuki Əhli-beyt Məktəbində sual vermək alimlər tərəfindən böyük məmnuniyyətlə qarşılanır və cavablar Qurani-Kərimdən, hədislərdən və Məsum İmamların kəlamlarından gətirilir.
Verdiyim hər sualdan sonra aldığım cavablar Allahın ilahi mesajını daha yaxşı başa düşməyimə və imanımın daha da möhkəmlənməsinə səbəb olmuşdur.
Burada ən vacib məsələ təəssübkeşlikdən və qərəzdən uzaq durmaq, açıq düşüncə ilə dinləmək, oxumaq və düşünməkdir.
13. Gənclərə tövsiyəniz nədir?
– Əslində, sünni qardaşlarımıza etdiyim tövsiyələrdən fərqli bir sözüm yoxdur. Ancaq bunu xüsusilə qeyd etmək istəyirəm ki, gənclər onsuz da hər şeyi sorğulayan bir nəslin nümayəndələridir.
Onlar ağıllarını heç kimə təslim etməsinlər. İnsanların dediklərini Qurani-Kərimin və hədislərin işığında, ağıl süzgəcindən keçirərək qiymətləndirsinlər.
Araşdırsınlar, çox oxusunlar. Çünki mütaliə insanın düşüncəsini inkişaf etdirir. İnsanın həm fikri, həm də zehni inkişafı yalnız oxumaqla mümkündür.
14. Şiə olduğunuz dövrə aid unudulmaz xatirələriniz varmı?
– Açığını desəm, Əhli-beyt Məktəbinə keçdikdən sonra gözəllikdən başqa heç nə görmədim. Hər an mənim üçün ayrıca dəyərlidir. Allahın mənə bəxş etdiyi bu nemətə görə Ona sonsuz şükür və həmd edirəm.
Hər keçən gün əvvəlkindən daha gözəl və daha qiymətlidir. Bununla yanaşı, elə xüsusi zamanlar və məkanlar var ki, onların bizdə buraxdığı xatirələri heç nə ilə müqayisə etmək mümkün deyil.
Bəzi hadisələr var ki, onların dəyərini sözlə ifadə etmək mümkün olmur. Ərbəin ziyarəti də belə hadisələrdən biridir.
Uca Allah mənə bu neməti nəsib etdi və İmam Hüseyn (ə) məni dəvət etdi. İki dəfə Ərbəin ziyarətində iştirak etmişəm. Mənim üçün bu ziyarətlər ömrümün ən qiymətli günləridir.
Bu səfərin hər anı əvvəlkindən daha dəyərli idi. Onun dəyərini yalnız əvvəldə dediyim kimi, eşq səfəri adlandırmaq olar.
Bəlkə də bu ifadə çox işlədilir, amma yenə də deyəcəyəm: Eşq yaşanar, danışılmaz.
15. Sonda əlavə etmək istədiyiniz bir söz varmı?
– Sonda bunu demək istəyirəm ki, hər kəs başda Peyğəmbərimiz (s) olmaqla Əhli-beyti və on iki İmamı tanımalıdır.
Bu gün çox insanlar İslamı və Qurani-Kərimi başa düşdüklərini və onu düzgün izah etdiklərini iddia edirlər. Halbuki əsas meyar Əhli-beytin sözləri və həyat tərzidir.
Onları tanımaq üçün yalnız həyatlarında baş verən hadisələri bilmək kifayət etmir. Biz onlar kimi yaşamağa və həyata onlar kimi baxmağa çalışmalıyıq.
(C) al-mostabserin.com